شماره های تماس: ۸۸۶۴۴۳۳۸-۰۲۱ و ۸۸۶۴۴۷۰۴-۰۲۱
تهران، بلوار آفریقا (جردن), نبش کوچه آناهیتا ساختمان پزشکان آناهیتا, طبقه ۲ واحد۶
  کلینیک دندانپزشکی دکتر کاردگر در تهران جردن
  • لامینیت_سرامیکی/ لمینیت/ اصلاح _طرح_لبخند/طراحی_لبخند_دیجیتالی/کلینیک _دندان_پزشکی_دکتر_آتوسا_کاردگر
  • درمان ریشه دندانمعالجه ريشه دندان

    لابد همه اين ضرب المثل كه مي گويد:دندانی را كه درد مي كند بايد كشيد را شنيده ايد. ما هم بسيار شنيده ايم، ولي بايد توجه داشت كه سابقه اين ضرب المثل مربوط به زماني است كه علم دندانپزشكي وجود نداشته و افرادي بي صلاحيت مثل سلماني ها عهده دار امور دندانپزشكي بودند. دندانپزشكان امروزي نه تنها درد را از بين برده،بلكه باعث تگهداري دندانها در دهان مي شوند. از گذشته اي نه چندان دور تا بحال، عامه مردم لفظ عصب كُشي يا عصب كِشي را بجاي معالجه ريشه دندان بكار مي برند كه چندان صحيح نبوده و آنچه كه باعث رواج و شايع شدن اين اصطلاحات شده، تصور مردم با توجه به از بين رفتن درد دندان بدنبال معالجه ريشه مي باشد. قسمت سخت دندان تشكيل شده از ميناـ عاج و سمان، كه بافت نرمي را در داخل و وسط دندان بنام پالپ، احاطه كرده اند.

    تعريف درمان ریشه:

    اين عنوان از سه كلمه Root به معناي ريشه، و Canal به معناي مجرا و therapy به معني معالجه تشكيل شده كه مفهوم كلي آن معالجه مجراي ريشه دندان مي باشد و شاخه اي از دندانپزشكي است كه شامل دانش و اعمالي است كه به معالجه و حفظ ريشه دندان مي پردازد.

    پالپ چيست؟

    پالپ دندان بافت نرمي است كه در داخل دندان قرار گرفته و شامل عروق و اعصاب و سلولهايي مي باشد. حس، تغذيه، عاج سازي و دفاع ميكروبي از اعمال پالپ بشمار مي آيند.

    چه عواملي باعث آسيب و صدمه با پالپ دندان مي شوند؟

    عوامل متعددي سبب آسيب به پالپ مي گردند كه عمده ترين آن تأخير در ترميم پوسيدگي ها و نتيجتاً گسترش آنها به پالپ دندان است كه سبب آلودگي پالپ به ميكروبهاي دهان مي شود. پالپ دندان همچنين ممكن است بر اثر ضربه اي ناگهاني حتي در مواردي چون ضربه قاشق و يا شكستن تخمه، پسته و بادام دچار التهاب و مرگ شود. تركهاي دندان، پركردگي هاي وسيع و بعضي از مواد ترميمي نيز سبب ساز هستند.

    نحوه معالجه ريشه دندان چگونه است؟

    دندانپزشك بعد از بي حس نمودن دندان ( در موارديكه لازم است) اقدام به برداشتن پوسيدگي و تراش حفره دسترسي به پالپ دندان نموده و پالپ عفوني و بيمار را از ريشه خارج مي كند و بعد از تميز نمودن و خشك كردن مجراي ريشه و دندان جاي خالي پالپ را با موادي كه به همين منظور ساخته شده اند پر مي كند و سپس ترميم قسمت تاجي دندان صورت ميگيرد.

    آيا همه دندانها به يك تعداد ريشه دارند؟

    خير، تعداد ريشه دندانها بطور معمول و طبيعي ين يك تا سه عدد مي باشد ولي دندانهايي نيز وجود دارند كه داراي يك يا چند ريشه اضافي هستند و در حين كار و با گرفتن راديوگرافي كشف مي گردند. بطور طبيعي دندانهاي قدامي داراي يك ريشه، دندانهاي آسياي كوچك داراي يك يا دو ريشه و دندانهاي آسياي بزرگ سه و چهار ريشه اي هستند.

    اگر پالپي كه آلوده شده و ملتهب و دردناك است خارج نشود و به عبارتي معالجه انجام نگردد، چه اتفاقي مي افتد؟

    معمولاً درد آن بيشتر شده و بيمار را اذيت مي كند، ولي مواردي وجود دارد كه درد فروكش مي كند. بايد توجه داشت كه از بين رفتن درد دندان نشانة بهبودي پالپ دندان نيست و عفونت به سير خود ادامه مي دهد. سرايت عفونت به استخوان انتهاي ريشه باعث ايجاد گرانوم، كيست و يا آبسه مي گردد كه خود درد و ناراحتي ثانويه اي را به دنبال دارد. در صورت عدم معالجه ريشه دندان سير بيماري نهايتاً منجر به كشيدن و يا از دست دادن دندان خواهد شد.

    چه مراقبت هايي لازم است تا دندان نياز به معالجه عصب نداشته باشد؟

    با مراجعه و معاينات منظم دندانپزشكي و رعايت اصول بهداشت دهان ودندان و ترميم پوسيدگي ها در مراحل اوليه موردي براي معالجه ريشه دندان بوجود نمي آيد.

    آيا صحيح است دنداني كه معالجه ريشه شده، شكننده مي گردد؟

    دنداني كه پالپ آن درگير مي شود، معمولاً داراي پوسيدگي وسيع بوده كه مقدار زيادي از مينا و عاج را از بين برده است و گاهي دندانپزشك ناچار مي گردد كه مقداري از نسج سالم دندان را نيز براي دسترسي به پالپ بتراشد كه مجموعه اين عوامل بعلاوه خشك شدن دندان بر اثر از دست دادن تغذيه داخلي سبب ميگرددكه دندان ضعيف و شكننده گردد كه جاي نگراني ندارد، چونكه با ترميم هاي خاص و يا روكش نمودن دندان مي توان بر اين نقيصه، چيره شد.

    چه عواملي در موفقيت معالجه ريشه دندان نقش دارند؟

    مهارت دندانپزشك ، تعداد ريشه ها قطر و انحناي آنها، وجود ريشه ها و كانالهاي اضافي و جانبي، نوع و قدرت بيماري زايي ميكروبها، دفاع بدن و نوع بيماري پالپ در پيش آگهي درمان مؤثرند.

    آيا دنداني كه معالجه ريشه دندان شده و هنوز درد دارد را بايد كشيد؟

    معمولاً به دنبال معالجه ريشه دندان، از چند ساعت تا چند روز به درجاتي ممكن است دندان، درد داشته باشد كه با تجويز داروهاي مسكن برطرف ميگردد و جاي نگراني ندارد.

    اگر درمان ريشه دندان شكست خورد، درمان بعدي چيست؟

    اكثر دندانهايي كه معالجه ريشه آنها با عدم موفقيت همراه شده را مي توان با جراحي هاي اندودونتيكس نجات داد. دندانپزشك بعد از بيحس نمودن، لثه دندان را به آرامي كنار زده و اقدام به قطع انتهاي ريشه نموده و آن را از انتها نيز ترميم مي: ند و دوباره لثه را مي دوزد. آيا فقط ممكن است پوسيدگي بسيار وسيع بوده و قسمت اعظم آن نيز از بين رفته باشد و درد نداشته باشد و يا در اثر ضربه حتي در سالهاي دور، پالپ آن مرده، ولي دردي نداشته باشد. عدم وجود درد دال بر نفي بيماري پالپ و يا عدم نياز به درمان نمي باشد.

     

  •  روت کانال تراپی
     
    دندانها مانند دیگر اعضای بدن دارای حس بوده و کاملا زنده محسوب می شوند
    مرکز اصلی دندان در وسط تاج و ریشه , شامل بافتی زنده  به نام پالپ  است . دندانها دارای تنوع در تعداد و شکل ریشه میباشند و هر دندان میتواند یک 
    یا چند ریشه داشته باشد که هر ریشه میتواند بیشتر از یک کانال داشته باشد
    پالپ دندان علاوه بر تاج در تمامی ریشه ها و کانالها امتداد یافته است و شامل عصب , مویرگ و سلولهای مختلف است که این سلولها مسئول ساخته شدن و رشد دندان میباشند . مویرگها وظیفه خون رسانی دارند و عصب دندان وظیفه دریافت حس سرما و گرما و فشار را عهده دار است که این حسها به صورت درد نشان داده میشود و ما را از شرایط خاصی که نیاز به پیگیری دارد آگاه میسازد
    زمانی که پوسیدگی , میکروبها یا صدمات وارد شده به دندان باعث از دست رفتن مینا و تاج دندان میشوند نیاز به درمان ریشه الزامی است چه همراه با درد و 
    عفونت باشد چه نباشد
     
     
    مراحل انجام درمان ریشه 
     
    ـ خارج کردن بافت آلوده پالپی , میکروبها وبقایای آن
       (ـ پاکسازی داخل مجاری ریشه دندان (کانالها
    ـ  پرکردن کانالها با مواد مخصوص
    ـ ترمیم تاج دندان با مواد ترمیمی
    ـ و در اکثر موارد روکش دندان
     
     
    چه مواردی نیاز به درمان ریشه دارد
     
    ـ درد بر اثر سرما و گرما که بیشتر از چند ثانیه طول بکشد
    ـ دردهای ناگهانی , شدید یا ضربان دار
    ـ درد بر اثر فشار یا ضربه هنگام صحبت کردن یا جویدن
    ـ دندانهایی با تاجهای پوسیده که با ترمیمهای معمولی قابل بازسازی نیستند
    ـ دندانهای شیری که پوسیدگی به عصب رسیده و باید تا زمان لازم در دهان باقی بمانند
    ـ به جهت پیشگیری از مشکلات ایجاد شده در دندانهایی که نیاز به روکش ثابت یا متحرک دارند
    ـ وجود جوش یا ترشح روی لثه در اطراف ریشه دندان
    تاکید میگردد که عدم وجود درد دلیل بر انجام ندادن درمان ریشه نیست زیرا به دلیل نداشتن درد و عدم مراجعه به دندانپزشک عفونت وتخریب 
    در این دندانها بیشتر و درمان آنها نیز به مراتب دشوارتر خواهد بود 
     
     
    مسلما استفاده از تکنیکهای پیشرفته در موفقیت و ماندگاری درمان ریشه نقش بسزایی دارد که در میان آنها میتوان به درمان ریشه با دستگاه دیجیتالی 
    روتاری اشاره کرد . این دستگاه با فایلهای مخصوص که فرم و جنس خاصی دارند و دقیقا شکل کانالهای ریشه را به خود میگیرند عمل پاکسازی و تخلیه 
    کانالهای ریشه را با کیفیت , دقت و سرعت بالاتری نسبت به روش سنتی دستی انجام میدهند و همچنین احتمال درد بعد از درمان ریشه را نیز تا حدقابل 
    توجهی کاهش میدهند
     
     
    درمان مجدد ریشه
     
    اکثر درمانهای ریشه دفعه اول با موفقیت انجام میشوند ولی در برخی موارد درمان ناموفق  بوده و برای رفع نواقص درمان قبلی درمان مجدد ریشه نیاز است 
    ـ در مواردی که به علت ساختار و آناتومی دندان در ریشه ها (ریشه های منحنی ) کار ایده آل انجام نمیشود
    ـ دندانپزشک کانال دندان را به صورت کامل پاکسازی نکرده یا نتوانسته تمام طول ریشه را تمیز و با مواد مناسب پر کند
    ـ به علت عفونت قبلی ریشه ها , ضایعه درانتهای ریشه شکل میگیرد
    ـ دندان ریشه یا کانال اضافی دارد که در درمان اولیه تشخیص  داده نشده یا درست درمان  نشده است 
    ـ درمان ریشه با موفقیت انجام شده ولی تاج دندان بیشتر از یکماه خالی شده است که مسلما دچار نفوذ میکروب در ریشه می شود
     
    درمان ریشه بصورت معمول درد ندارد مگر برای معالجه دیر اقدام کرده باشید . این پروسه میتواند بیشتر از یک جلسه به طول انجامد که بستگی به 
    شدت التهاب و عفونت دارد . دربعضی موارد درطی درمان نیاز به مصرف آنتی بیوتیک است . درد در بین جلسات درمان و پایان دوره درمان به دلیل 
    مراحل پاکسازی ریشه و یا شدت التهاب قبل از مراجعه است که با مصرف مسکن های تجویز شده توسط دندانپزشک بهبود می یابد
    درد بعد از پایان دوره درمان در مدت چند روز از بین خواهد رفت , بهتر است تا قبل از تکمیل تاج دندان از وارد کردن فشار به آن خودداری کنید
    زیرا ممکن است دندان دچار شکستگی شود 
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
     
  • روش سفید کردن گام‌ به ‌گام دندانروش سفید کردن گام‌ به ‌گام دندان (walking bleach) یکی از روش‌های سفید کردن داخلی دندان است که جدا از اینکه به اندازه سایر روش‌های بلیچینگ، مانند روش ترموکاتالیک (قرار دادن ماده اکسیدکننده و استفاده از گرما) موثر است، به دلیل خطر کمتر و زمان کوتاه‌تر حضور بیمار در مطب، بر سایر روش‌ها ترجیح دارد.
    در روش گام ‌به ‌گام به ترتیب زیر عمل می‌کنیم:
    پیش از شروع درمان، برای بیمار علت تغییر رنگ دندان، مراحل درمان و نتیجه قابل انتظار و احتمال برگشت تغییر رنگ دندان در آینده را توضیح دهید تا برداشت روشنی از درمان و نتیجه آن داشته باشد.
    وضعیت بافت پری‌اپیکال و کیفیت درمان ریشه را در عکس رادیوگرافیک بررسی کنید. درمان نامناسب قبلی یا پرکردگی ریشه مشکوک نیازمند درمان ریشه مجدد پیش از سفید کردن است.
    رنگ اولیه دندان را با یک راهنمای رنگ ارزیابی کنید و در صورت امکان از دندان در شروع درمان و حین آن عکاسی کنید تا معیاری برای شما و بیمار در برای مقایسه‌های بعدی موجود باشد.
    دندان باید توسط رابردم ایزوله شود. کاربرد وج در ناحیه بین دندانی ممکن است ایزولاسیون بهتری فراهم کند.
    ترمیم‌های موجود در مسیر حفره دسترسی را خارج کنید. تصحیح شکل حفره دسترسی و حذف تمام مواد پرکردگی قبلی از اتاقک پالپ، مهم‌ترین مرحله در روند سفید کردن دندان است.
    خالی کردن اتاقک پالپی که به طور کامل توسط کامپوزیت پر شده‌گاه بسیار مشکل است، چراکه این مواد در برابر تراش توسط فرز مقاوم‌اند و رنگ آن‌ها اغلب از عاج قابل تفکیک نیست. توجه کنید که تمام کامپوزیت باید حذف شود تا مواد سفید کننده اجازه تماس و نفوذ به عاج را بیابند. جهت جلوگیری از تراش عاج سالم، حذف مواد ترمیمی باید با دقت انجام شود.
    یک لایه نازک از عاج تغییر رنگ یافته را با یک فرز روند با هندپیس دور کم از سطح فاسیال اتاقک پالپی بردارید. به‌این ترتیب بیشتر تغییر رنگ (که روی سطح پالپال تجمع می‌کند) حذف خواهد شد و توبول‌های عاجی جهت نفود بهتر مواد سفید کننده باز می‌شوند. البته انجام این مرحله تنها در تغییر رنگ ناشی از ترکیبات فلزی باشد یا عدم دست‌یابی به نتیجه مطلوب پس از دومین یا سومین جلسه درمان، توصیه می‌شود.
    گوتاپرکا و سیلر داخل اتاقک پالپی باید تا سطح زیر مارجین لثه حذف شوند. برای این منظور می‌توانید از حلال‌هایی نظیر کلروفرم یا گزیلول، استفاده کنید.
    برای کاهش احتمال ریزنشت ماده اکسید کننده به داخل کانال باید یک لایه سمان مانند پلی‌کربوکسیلات، زینک فسفات، گلاس‌آینومر یا کویت، با ضخامت حداقل ۲میلی‌م‌تر روی ماده پرکننده ریشه قرار دهید.
    اچ‌کردن عاج از داخل به وسیله قرار دادن اسید فسفریک یا اسیدهای دیگر در اتاقک پالپی، جهت حذف لایه اسمیر و بازکردن توبول‌ها، اجازه نفوذ بهتر به اکسیدکننده‌ها را نخواهد داد. کاربرد مواد شیمیایی قلیایی در اتاقک پالپی مجاز نیست، چرا که موجب تحریک پری‌دونتال لیگامنت شده یا ممکن است باعث تحلیل خارجی ریشه شود.
    خمیر بلیچینگ را از طریق مخلوط کردن سدیم پربورات و یک ماده خنثی نظیر آب، سالین یا محلول بی‌حسی با قوام مشابه ماسه مرطوب، تهیه کنید. با یک وسیله پلاستیکی، خمیر را داخل اتاقک پالپ متراکم کنید. مایع اضافه را با فشردن پنبه روی آن بگیرید. این عمل باعث فشرده شدن و فرستادن خمیر به داخل فرورفتگی‌ها نیز می‌شود.
    اضافه خمیر اکسیدکننده را بگیرید و حفره دندان را با ماده سختی مانند کویت با ضخامت حداقل سه میلی متر پانسمان کنید. بیمار باید توجیه شود که ماده سفیدکننده به آرامی عمل می‌کند و سفید شدن دندان ممکن است تا دو هفته یا بیشتر مشخص نشود.
    مراجعه بعدی بیمار باید دو تا شش هفته بعد باشد. جلسات سوم و چهارم نیز به همین ترتیب تکرار می‌شود.
    ۱۲) ترمیم نهایی دندان نباید‌ بلافاصله پس از اتمام عمل بلیچینگ انجام شود، چون مواد اکسیدکننده باقی‌مانده روی قدرت اتصال کامپوزیت به دندان اثر می‌گذارند.